De beller wil even een IT-probleem oplossen. Hij praat over tickets, stelt gerust als de pagina blijft laden en wenst de medewerker een fijne dag. Zij denkt geholpen te zijn. Volgens de politie kregen aanvallers via dit contact toegang tot Odido. Het ongemakkelijke aan de vrijgegeven opname is hoe gewoon het gesprek klinkt.
Op 7 september 2026 maakte Opsporing Verzocht de stem openbaar. Volgens de politie is die echt en niet met AI gemaakt. De kantoorbeelden zijn een reconstructie. Het gaat om de aanval van februari, niet om een nieuw datalek. De uitzending noemt 6,2 miljoen klanten; Odido meldt inmiddels circa 6,39 miljoen getroffen personen.
Bekijk de Odido-opname van Opsporing Verzocht
Speelt de video niet af? Open de volledige video op YouTube. Er is ook een los fragment met de stem van de beller.
De val begint bij de behulpzame collega
De beller doet zich voor als iemand van de ICT-desk. Hij laat de medewerker naar een nagebouwde inlogpagina gaan. In de uitzending legt de politie uit dat de aanvallers naast haar gebruikersnaam en wachtwoord ook de verificatiecode bemachtigden. De politie zegt bovendien dat hij meerdere medewerkers had benaderd. Het verhaal samenvatten als één los telefoontje laat eerdere pogingen en meldingen weg.
Dit is vishing, phishing via de telefoon. De verzonnen collega-rol heet pretexting. In deze opname vallen vier momenten op:
- Hij begint met werk dat de medewerker herkent. Tickets en interne processen maken zijn verhaal aannemelijk. Onze lezing: de medewerker hoeft daardoor minder uit te leggen en de beller lijkt al bij het bedrijf te horen. Kennis van je werk is echter geen bewijs van identiteit.
- Hij presenteert de link als oplossing. Een korte handeling zou het probleem verhelpen. Juist hier kun je stoppen: open je eigen vertrouwde IT-portaal en controleer het verzoek daar, voordat je iets invult.
- Hij praat door wanneer het laden hapert. Er zou een storing zijn en iemand zou meekijken. Onze interpretatie: het wachten krijgt een alledaagse verklaring. Een foutmelding wordt zo onderdeel van het verhaal in plaats van reden om af te breken.
- Hij sluit af alsof de klus klaar is. Die vriendelijke afronding bewijst niets over de veiligheid van wat zojuist gebeurde. Controleer een onverwacht inlogverzoek ook als het gesprek prettig verliep.
Waar komt de beller vandaan?
Uit deze opname kunnen we geen betrouwbare woonplaats of streek van herkomst afleiden. Het opsporingsbericht van de politie noemt Nederlands, ICT-kennis, specifiek Engelstalig jargon en het stopwoordje “hoor”. Het noemt geen stad of provincie. Mogelijke ervaring op een helpdesk is een aanwijzing van de politie, geen vastgesteld arbeidsverleden.
In de stemfragmenten hoor je korte pauzes en herhaalde geruststellingen. Die beschrijven hoe hij tijdens dit gesprek praat. Ze vertellen niet waar hij woont. Ook één uitspraakkenmerk, zoals een harde of zachte g, is onvoldoende om iemands herkomst vast te stellen.
Het NFI beschrijft vergelijkend spraakonderzoek als onderzoek naar de vraag of opnamen dezelfde spreker bevatten. Daar horen geschikt vergelijkingsmateriaal en beoordeling van de bewijskracht bij. Onze bespreking van dit gesprek is geen forensische identificatie. Een online accentgok publiceren alsof het een opsporingsfeit is, helpt niemand.
Alle schuld bij de medewerker leggen is te makkelijk
Wij vinden dat bedrijven dit fragment moeten gebruiken om hun verificatieprocedure te toetsen, niet om één medewerker publiekelijk af te branden. Kun je zonder gedoe ophangen, de echte IT-desk bereiken en een verdacht verzoek melden? Dat moet ook kunnen terwijl je werkdruk hoog is.
Maar ook ons eigen pleidooi voor bewustwording heeft een grens: training alleen houdt dit niet tegen. Het NCSC onderscheidt gewone tweefactorauthenticatie van phishingbestendige authenticatie. Een code kan worden ontfutseld; FIDO2/WebAuthn biedt bescherming tegen nagebouwde inlogsites. Dat maakt tweefactorauthenticatie niet nutteloos. Het betekent dat bedrijven ook de gekozen inlogmethode, toegangsrechten en herstelprocedure moeten beoordelen. De uitzending toont niet de volledige technische inrichting van Odido.
Gebeld door IT? Bel via je eigen adresboek terug
Een bruikbare reactie is: “Ik controleer het ticket en bel IT zelf terug.” Verbreek het gesprek en gebruik het interne adresboek of het bekende helpdesknummer. Gebruik niet het nummer of de link die de beller geeft. Deel geen wachtwoord of eenmalige inlogcode en keur geen onverwacht inlogverzoek goed.
Al iets ingevuld of goedgekeurd? Meld het direct bij je eigen IT- of securityteam, ook als je nog geen schade ziet. Noteer het tijdstip en bewaar het bericht of de link zonder die opnieuw te openen. Laat IT het account beveiligen en actieve sessies controleren en zo nodig intrekken. Alleen je wachtwoord wijzigen is niet altijd genoeg. Onze uitleg over melden nadat je verkeerd hebt geklikt helpt om dat gesprek te beginnen.
Odido-klant? Laat je niet overtuigen door je eigen gegevens
Een beller die je naam, adres of klantnummer kent, is daardoor nog geen medewerker van Odido. Volgens Odido zijn de wachtwoorden van Mijn Odido niet gelekt. Het gestolen medewerkeraccount uit de uitzending is iets anders dan jouw klantaccount. Persoonsgegevens kunnen wel worden gebruikt om een volgend nepbericht geloofwaardig te maken.
Word je onverwacht namens Odido gebeld? Open zelf de Odido-app en gebruik Check je Gesprek om te zien of Odido op dat moment belt. Bij twijfel hang je op en neem je zelf via de officiële klantenservice contact op. Heb je na een verdacht bericht gegevens gedeeld of betaald, volg dan Odido’s hulp na fraude; neem bij bankgegevens of een verdachte betaling ook direct contact op met je bank.
Herken je de stem? Geef je tip aan de politie
De politie vraagt mensen die de stem herkennen om informatie via politie.nl/odido of de Opsporingstiplijn, 0800-6070. Zet vermoedens over namen of adressen niet onder een video. Bij het extra Telegram-kanaal @Veiligmelden waarschuwt Opsporing Verzocht dat het alleen voor een eerste contact bedoeld is; de politie kan de vertrouwelijkheid van Telegram niet garanderen.
Sla vóór je volgende werkdag het echte IT-nummer op. Dan hoef je het tijdens zo’n gesprek niet meer te zoeken. Voor de opsporing telt hierna of herkenning bruikbare tips oplevert; pas een nieuwe officiële politiemelding kan daar duidelijkheid over geven.
Rik Hoogland
Rik begeleidde jarenlang phishing-simulaties en awareness-programma's bij Nederlandse organisaties. Op Humanfirewall.nl legt hij uit hoe oplichters mensen bespelen en hoe je daar als team tegen bestand raakt. Stel Rik je vraag.
Zelf een situatie die niet vertrouwd voelt?
Beschrijf wat er gebeurde of waar je over twijfelt, dan denkt Rik mee over de juiste reactie.